خوشه‌ های اقتصادی

Economic Clusters

/ˈklʌstərz/

گروهی از سازمانها و شرکتها در صنایع مرتبط که دارای ارتباط اقتصادی زنجیره ای با یکدیگر هستند، زیرا بین هم خرید و فروش می نمایند و یا از مهارتها و زیر ساختهای یکسانی در یک ناحیه استفاده می نمایند.

تئوری خوشه اقتصادی برای توصیف رشد بسیاری از صنایع از جمله صنعت خودروسازی در دیترویت ، صنایع فوق پیشرفته در سیلیکون ولی و رسانه های دیجیتال در سئول استفاده شده است. این مناطق ، از تمرکز منابع مکمل سود می برند که شامل دانشگاه های تحقیقاتی پیشگام ، هزینه پایین یا نیروی آموزش دیده بالا و ویژگی های جغرافیایی مطلوب هستند. درک شیوه عملکرد خوشه ها به دولت ها در توسعه سیاست های موثر برای ایجاد آن ها و به کارافرینان در ایجاد کسب و کارها کمک می کند. در حال حاضر ، یک مقاله پژوهشی جدید نشان می دهد که خوشه های اقتصادی که معمولا برای توضیح توسعه در اقتصادهای محلی استفاده می شوند ، تأثیر بسیار گسترده ای بر اقتصاد جهانی داشته اند که به طور کلی شناخته شده اند. والریا جیاکومین ، همکار هاروارد و نیوکن ، خوشه ها را "بلوک های ساختمانی اقتصاد جهانی" می خواند. جیاکومین خاطرنشان می کند که خوشه ها مدت ها قبل از نامگذاری آن ، در توسعه صنایع دوران استعمار و پیش از آن ، نشان داده شده است.

درنظر گرفتن دیدگاه تاریخی

جیاکومین با اشاره به مشارکت دانشگاه ها ، بازیگران دولتی و کارآفرینان ادامه می دهد "چشم انداز تاریخی مهم است ، زیرا شما به ندرت یک داستان خطی دارید". "این یک داستان ذهنی نیست." او می گوید ، با توجه به این دیدگاه دیگر ، می توان به راحتی دید که فراتر از خوشه ها به صورت خودجوش و محلی به نقش نجومی آنها به عنوان فضاهای تعاملی است که باعث تقویت ارتباطات و همکاری بین فروشگاه های آنلاین و افراد خارجی و محلی و ایجاد ادغام کشورهای در حال توسعه در اقتصاد جهانی. این درک است که می تواند در اینجا و در حال حاضر مفید باشد.

جیاکومین می گوید: "این می تواند یک راه خوب برای شرکت های چند ملیتی و متخصصان کسب و کار باشد تا شایستگی های نسبی مکان های خوشه ای رقابت را در نظر بگیرند." "اگر من تولید کننده شراب آلی با منابع و مردم موجود هستم ، بهترین مکان برای راه اندازی تولید ، کجاست؟ ریسک سیاسی پایین تر از نظر مقررات مربوط به آن شرکت و صنعت کجاست؟ کدام مکان ها فرصت های بیشتری را برای معرفی شیوه های نوآورانه و توسعه پایدار فراهم می سازد؟ "

جیاکومین چندین فرصت تحقیقاتی برای مطالعه خوشه ها را می بیند. بیشتر لیتیوم جهان در حال حاضر در تقاضای بالا به دلیل استفاده در بسیاری از محصولات الکترونیکی و باتری های الکتریکی ماشین آلات در بولیوی و شیلی استخراج می شود. او می گوید: "این تمرکز در هر جای دیگری در دسترس نیست. و این شرایط خاص دولت ، صنعت ، شرکت ها و جمعیت های محلی ، بدون شک ، دیدگاه های جدیدی در مورد واقعیت بسیار قدیمی خوشه ها به دست می دهد. گیاکومین می گوید: "برای همیشه همواره وجود داشته است ، درست است؟" "این فقط یک شیوه تفکر در مورد یک مفهوم است که در همه جا است."

بررسی خوشه‌های صنعتی در ایران

در ایران، علی­رغم وجود تعداد قابل‌توجهی بنگاه­‌ها کوچک و متوسط، این بنگاه‌­ها نتوانسته ­اند در اقتصاد کشور به‌عنوان یک بخش­ اثرگذار به ایفای نقش بپردازند و با معضلات و مشکلات متعددی روبرو هستند که کاهش توان رقابتی آن‌ها در عرصه داخلی و بین‌­المللی را به دنبال داشته است. هرچند که در کشور ما اقداماتی در راستای شناسایی خوشه ­های صنعتی موجود در کشور و اجرا پروژه توسعه خوشه‌­ای توسط سازمان صنایع کوچک و شهرک­‌های صنعتی در راستای بهبود وضعیت بنگاه­‎‌های کوچک و متوسط صورت گرفته است، اما هم‌اکنون خوشه­‌های صنعتی موجود در کشور از وضعیت مناسبی برخوردار نیستند.

در همین راستا در بخشی از بروشور مشکلات توسعه خوشه ­های صنعتی در کشور موردبررسی قرارگرفته و راهکارهایی نظیر مبنا قرار گرفتن الگو توسعه خوشه­‌ای در اسناد بالادستی کشور، تدوین برنامه‌­های سالیانه توسعه خوشه‌های صنعتی، ایجاد الزام قانونی برای نهادها و سازمان­‌های مختلف به‌منظور مشارکت در برنامه‌­های توسعه خوشه­ ها، تأمین مالی به‌موقع و صحیح پروژه توسعه خوشه‌­ها، تقویت فرهنگ همکاری و فعالیت مشترک در جامعه و مواردی از این قبیل برای ایجاد و توسعه خوشه ­های صنعتی در کشور پیشنهادشده است.